Wisła nie jest kobietą. Antropologia a historia w kontekście biografii rzeki
[ 1 ] Ośrodek Etnologii i Antropologii Współczesności, Instytut Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk | [ P ] pracownik
2024
artykuł naukowy
polski
PL Artykuł jest propozycją poszerzenia historycznej perspektywy badań poświęconych rzekom o antropologię, która inspirowana filozofią posthumanistyczną i humanistyką błękitną, na dobre wprowadziła do badań etnograficznych wodę i inne podmioty więcej-niż-ludzkie. Wypracowała także określone podejścia do relacyjnego badania rzek, określenia sposobu w jaki relacje społeczne i hydrologiczne są ze sobą powiązane i jak wzajemnie się konstytuują. Krytycznie podchodzę do antropocentrycznych koncepcji obecnych w historii zakładających dominację ludzi nad przyrodą i opisujące relacje z rzekami w kategoriach rywalizacji. Wskazuję, że w opracowaniach historycznych rzeka jest traktowana przez pryzmat pełnionych funkcji dla ludzi oraz użyteczności, jako forma transportu lub zasób. Wskazuję, że podejście interdyscyplinarne jest niezbędne przy badaniach związanych z przyrodą, inspirujące i poszerzające granice epistemologicznego poznania.
EN This article is a proposition to broaden the historical perspective of river studies to include anthro-pology, which, inspired by posthumanist philosophy and blue humanities, incorporated water and other more-than-human subjects into ethnographic research for good. It has also developed specific approaches to the relational study of rivers, to identify how social and hydrological relations are intertwined and how they are mutually constitutive. A critical approach is taken to anthropocentric conceptions present in history that assume the dominance of humans over nature and that describe relations with rivers in terms of rivalries. Specifically, there is a need for a more interdisciplinary and interdisciplinary approach to rivers.Thus, there is a need for an interdisciplinary approach to nature-related research, inspiring and extending the boundaries of epistemological cognition.
45 - 59
CC BY (uznanie autorstwa)
otwarte czasopismo
ostateczna wersja opublikowana
20.12.2024
w momencie opublikowania
70