Tytuł
Antropologia a historia
Autorzy
[ 1 ] Ośrodek Etnologii i Antropologii Współczesności, Instytut Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk | [ P ] pracownik
Dyscyplina naukowa (Ustawa 2.0)
Rok publikacji
2018
Opublikowano w
Typ artykułu
artykuł naukowy
Język publikacji
polski
Słowa kluczowe
Streszczenie
PL W artykule tym omawiam relację antropologii i historii. Postawione zostaje pytanie o nierówność legitymizacji społecznej tych dyscyplin, o to w jaki sposób historia bywa uważana w dyskursie potocznym i publicznym za źródło obiektywnego opisu przeszłości oraz o zbyt małą wokalność środowisk antropologicznych w debacie publicznej o przeszłości. Pokazuję, że wyjaśnienie tej nierówności tkwi w podejściu uprzywilejowującym subiektywizm i konstrukcjonizm w antropologii oraz fakcie, że wiele twierdzeń stawianych przez antropologów stoi w sprzeczności z dominującymi potocznymi i politycznymi dyskursami: w szczególności te bazujące na dekonstrukcji niektórych pojęć uważanych za oczywiste i zgodne z „naturalnym porządkiem”. Jednocześnie pokazuję, za Katarzyną Kaniowską, że różnica dotycząca źródeł historyka i antropologa jest tylko pozornie głęboka, bowiem prawda obiektywnego opisu staje się mitem, gdy bada się pamięć społeczną. Na podstawie przykładu z badań prowadzonych na Podlasiu w latach 2007-2015, dotyczącego narracji o Żydach w lokalnych społecznościach małych miasteczek, pokazuję jak problematyczne są takie kategorie jak pamięć, rzeczywistość, narodowość czy stereotyp oraz wskazać, w jaki sposób i w jakim celu można antropologicznie patrzeć w przeszłość. W tym przypadku podstawowe pytanie dotyczyło tego, jak pisać o ludziach, których fizycznie już nie ma, ale którzy stanowią punkt odniesienia w życiu i pamięci mieszkańców okolic. Jako metaforę metodologicznego płaszczyzny porozumienia, oraz kładki, poprzez którą wnoszone są wartości najważniejsze dla obu dyscyplin, proponuję przyjąć odniesienie do greckiego źródłosłowu pojęcia historie, które oznaczać miało rozmowę z „naocznym świadkiem, wywiad z nim, pytania stawiane mu do wyjaśnienia, dokładny opis zdarzenia, to co proponuję uznać za łączące dla obu dyscyplin jest kontakt ze świadkiem, z drugim człowiekiem, próbującym przekazać nam swój subiektywny opis rzeczywistości.
Strony (od-do)
167 - 176
Typ licencji
inne
Wersja tekstu w otwartym dostępie
ostateczna wersja opublikowana
Data udostępnienia
31.12.2018
Czas udostępnienia publikacji w sposób otwarty
w momencie opublikowania
Punktacja Ministerstwa / czasopismo
10
Punktacja Ministerstwa / czasopismo w ewaluacji 2017-2021
10
Ten serwis działa dzięki oprogramowaniu SINUS
opracowanemu przez Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe
Zaloguj się, aby dodać do SIN: